Η ανοδική πορεία της βιομηχανικής παραγωγής στην Ελλάδα διατηρήθηκε το πρώτο πεντάμηνο του έτους, ενώ η πορεία των πρόδρομων δεικτών συγκυρίας ενισχύει τις προσδοκίες για θετικές επιδόσεις τους επόμενους μήνες. Συγκεκριμένα, τον Ιούλιο, ο δείκτης των υπευθύνων για τις προμήθειες στη μεταποίηση (Purchasing Managers’ Index, PMI) ανήλθε στη χώρα μας στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δεκατεσσάρων μηνών, σε αντίθεση με την καθοδική τάση του δείκτη στην Ευρωζώνη.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, το πρώτο πεντάμηνο του έτους, ο γενικός Δείκτης Βιομηχανικής Παραγωγής, ο οποίος εκφράζει τον όγκο παραγωγής (βλ. Σημείωση), αυξήθηκε κατά 2,1%, σε ετήσια βάση. Η εξέλιξη αυτή συνοδεύτηκε από την αύξηση της απασχόλησης στον βιομηχανικό τομέα κατά 4,6% το πρώτο τρίμηνο. Ευνοϊκό παράγοντα για την άνοδο της βιομηχανικής παραγωγής αποτέλεσε η συνεχιζόμενη αποκλιμάκωση των τιμών του φυσικού αερίου από τις αρχές του έτους και η σταδιακή προσαρμογή του μισθολογικού κόστους έναντι των πληθωριστικών πιέσεων.
Καθοριστικό ρόλο για την άνοδο της βιομηχανικής παραγωγής το πρώτο πεντάμηνο του 2023 είχε η μεταποίηση -η οποία αντιπροσωπεύει περίπου το 73% του γενικού δείκτη- καθώς αυξήθηκε κατά 5,7% σε ετήσια βάση, έχοντας, ωστόσο, φθίνοντα ρυθμό αύξησης το δίμηνο Απριλίου-Μαΐου (Γράφημα 1α). Από τους υπόλοιπους τομείς της βιομηχανίας ανοδικά κινήθηκαν τα ορυχεία-λατομεία (9,6%), ενώ αντίθετα, πτώση κατέγραψε η παροχή ηλεκτρικού ρεύματος (-12,3%) και η παροχή νερού (-1,7%).
Όσον αφορά στους επιμέρους κλάδους της μεταποίησης με βάση τη στάθμισή τους, η πλειονότητά τους κατέγραψε αύξηση της παραγωγής το πρώτο πεντάμηνο του 2023, με την υψηλότερη να έχει σημειωθεί στην παραγωγή φαρμάκων, ηλεκτρονικών υπολογιστών, ηλεκτρονικών και οπτικών προϊόντων, καθώς και στην παραγωγή προϊόντων καπνού και παραγώγων πετρελαίου (Γράφημα 2). Αντίθετα, οι μεγαλύτερες μειώσεις σημειώθηκαν στην παραγωγή προϊόντων από ελαστικό και πρώτες ύλες και στη χαρτοποιία, ενώ μικρές μειώσεις καταγράφηκαν στην παραγωγή μεταλλικών προϊόντων, βασικών μετάλλων και ποτών. Σημειώνεται ότι με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το πρώτο τρίμηνο του έτους ο κύκλος εργασιών και η απασχόληση στη μεταποίηση κατέγραψαν αύξηση κατά 8,9% και 2,6% σε ετήσια βάση.
Παράγοντες ενίσχυσης της δυναμικής στη βιομηχανική παραγωγή τους επόμενους μήνες Η αύξηση της παραγωγής στη ελληνική μεταποίηση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς λαμβάνει χώρα εν μέσω επιδείνωσης των λειτουργικών συνθηκών του μεταποιητικού κλάδου στην Ευρωζώνη, όπως υποδεικνύει η ανάλυση του δείκτη PMI στη μεταποίηση. Ο εν λόγω πρόδρομος δείκτης βασίζεται σε μηνιαίες έρευνες που πραγματοποιούνται σε επιλεγμένες εταιρείες που δραστηριοποιούνται στη μεταποίηση και με βάση τις απαντήσεις που δίνουν σε πέντε πεδία (νέες παραγγελίες, παραγωγή, απασχόληση, χρόνος παράδοσης προμηθειών και αποθέματα) υπολογίζεται η επίδοση κάθε χώρας. Η μέτρηση του δείκτη πάνω από τις 50 μονάδες υποδηλώνει βελτίωση των λειτουργικών συνθηκών του μεταποιητικού κλάδου, ενώ, αντίθετα, η μέτρηση κάτω από τις 50 μονάδες υποδηλώνει επιδείνωση των λειτουργικών συνθηκών. Στη χώρα μας, ο δείκτης PMI ανήλθε τον Ιούλιο στις 53,5 μονάδες, καταγράφοντας την υψηλότερη μέτρηση από τον Μάιο του 2022 και παραμένοντας πάνω από τις 50 μονάδες για έκτο διαδοχικό μήνα. Η άνοδος του δείκτη αποδίδεται στην αύξηση της παραγωγής, των νέων παραγγελιών και της απασχόλησης, ως αποτέλεσμα της αύξησης της ζήτησης από πελάτες εσωτερικού και εξωτερικού. Σημειώνεται ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, ο αριθμός των απασχολούμενων στις εταιρείες της μεταποίησης αυξήθηκε τον Ιούλιο με τον ταχύτερο ρυθμό που έχει καταγραφεί σε διάστημα άνω του ενός έτους. Παράλληλα, τα αποθέματα συρρικνώθηκαν, ενώ καταγράφηκε επιμήκυνση των χρόνων παράδοσης των παραγγελιών.
Αντίθετα, ο δείκτης PMI στην Ευρωζώνη υποχώρησε τον Ιούλιο για έκτο διαδοχικό μήνα, για να διαμορφωθεί στις 42,7 μονάδες, δηλαδή στα χαμηλότερα επίπεδα από τον Μάιο του 2020. Η πτώση του δείκτη αποδίδεται στην μείωση της παραγωγής, των νέων παραγγελιών και της απασχόλησης, παρά τη μείωση των χρόνων παράδοσης των παραγγελιών, εξαιτίας της εξασθένησης της ζήτησης, καθώς και των αποθεμάτων. Από τις οκτώ χώρες που συμμετέχουν στον καταρτισμό του εν λόγω δείκτη, μόνο ο αντίστοιχος δείκτης της Ελλάδας υπερέβη τις 50 μονάδες (Γράφημα 1β), ενώ στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 38 μηνών κινήθηκε ο δείκτης PMI στην Ιρλανδία (47 μονάδες), στην Γαλλία (45,1 μονάδες) και στην Γερμανία (38,8 μονάδες) και 39 μηνών στην Αυστρία (38,8 μονάδες). Επιπλέον, σε σύγκριση με τις επιδόσεις του Ιουλίου του 2022, μόνο στην Ελλάδα, από τις επιλεγμένες χώρες που παρουσιάζονται στο γράφημα, έχει σημειωθεί βελτίωση του δείκτη.
Επιπρόσθετα, σύμφωνα με τη μηνιαία έρευνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (DG ECFIN), ο δείκτης επιχειρηματικών προσδοκιών στη βιομηχανία, στην Ελλάδα, υποχώρησε μεν τον Ιούλιο (1,2 μονάδες έναντι 4 μονάδων τον Ιούνιο), ωστόσο η επίδοση είναι σημαντικά υψηλότερη από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης (-9,4 μονάδες έναντι -7,3 μονάδων τον Ιούνιο), με τον αντίστοιχο δείκτη στην πλειονότητα των κρατών-μελών να κινείται σε αρνητικό έδαφος. Από τους τρεις υποδείκτες του δείκτη επιχειρηματικών προσδοκιών στη βιομηχανία, τις καλύτερες επιδόσεις έχουν οι προσδοκίες για την εξέλιξη της παραγωγής τους επόμενους τρεις μήνες, οι οποίες διαμορφώθηκαν στην Ελλάδα σημαντικά υψηλότερα σε σύγκριση με την Ευρωζώνη (20,1 μονάδες έναντι -1,8 μονάδων), παραμένοντας υψηλότερα από τον μέσο όρο του 2022 (18 μονάδες).